مثبت زندگی

مهارت‌های شخصیت شناسی و ارتباط موثر

تغییر عادت را کوچک کن

وقتی ۵۰ کیلو اضافه وزن داریم برایمان راحت تر است که به کاهش وزن فکرنکنیم. تا اینکه بخواهیم ۱۵ ماه از زجر آورترین رژیم غذایی عمرمان پیروی کنیم.

وقتی به کنار گذاشتن روزی ۲ پاکت سیگار به یکباره می اندیشیم ترجیح میدهیم با درد قفسه سینه و بوی گندی که میدهیم بسازیم.

آیا راهی هست که بتوانیم برای ایجاد تغییر عادت جدید یا کنار گذاشتن عادت قدیمی رنج کمتری ببریم؟ آیا میشود بدون کابوس زجر از رژیم سخت به وزن دلخواه رسید؟

در این مقاله کوتاه بیان خواهیم کرد کمی خلاقیت چگونه میتواند انجام تغییرات سخت و دشوار را ممکن و دلپذیر سازد.

تغییر عادت و ظرف ذرت بو داده

در سال ۲۰۰۰ میلادی در سنمایی در شهر شیکاگو تحقیق جالبی صورت گرفت. محققین به هرکدام از حاضرین یک ظرف ذرت بو داده به همراه یک لیوان نوشابه داده بودند.

البته تمام کار سخاوتمندانه نبود و ذرت اهدا شده با کمی بدجنسی کهنه بود. محققان امیدوار بودند تا شرکت کنندگان نتوانند آن ظرف ذرت را تا انتها بخورند. نکته دیگر اینکه به نیمی از شرکت کنندگان سطل بسیار بزرگی از ذرت بو داده و به نیم دیگر سطل متوسط از آن ذرت داده شده بود.

نتیجه تحقیق: اول اینکه بدلیل مانده بودن ذرت بو داده هیچکدام از ۲ دسته سطل بزرگ و متوسط نتوانستند ذرت بو داده را تا انتها بخورند.

دوم اینکه گروهی که سطل بزرگ ذرت بو داده دریافت کرده بودند ۵۳ درصد بیشتر از ظرف متوسط دارها ذرت خورده بودند.

چیزی که مسلم بود این است که هیچ کدام برای لذت، ذرتها را نمیخوردند. چون آنقدر مانده بود که خوردنش لذتی نداشت. مهم نبود که آنها سیر هستند یا گرسنه، بلکه راز در واقعیت دیگری است و آن راز اینست: سطل بزرگتر= خوردن بیشتر.

برای تغییر عادت آنرا کوچک کن.

شاید مردم این ادعا را باور نکنند و به شما بگویند هرگز تحت تاثیر چنین مسائلی نیستند و ظرف بزرگ و کوچک نمی تواند آنها را وادار کند که چه اندازه بخورند. اما واقعیت اینست که همه ی ما گاهی دچار این نحوه ی از فریب خوردن میشویم.

وقتی علرغم اینکه روزهای عادی ۷ صبح از خواب برمیخیزیم ولی جمعه ها تا ۱۱ خوابیم در واقع ظرف بزرگتری برای خوابیدن داشتیم و بیشتر خوابیدیم. یا وقتی میدانیم دوربین اداره تصویر ما را ضبط میکند کمتر سراغ بازیهای موبایلمان میرویم ولی هنگامی که از خرابی دوربینها مطمئنیم ظرف بزرگتری برای بازی با موبایل در اختیار داریم.

مکانیزم تاثیر پذیر مغز در تغییر عادت

واقعیت آنست که این مسئله مربوط به نحوه عملکرد مغز ماست که به راحتی میشود تحت تاثیر قرارش داد. مثلا وقتی همین الان با شما درباره یک لیمو ترش زیبا و خوشبو که وقتی برشش دادید پرآبی آن نیز براینان معلوم میشود حرف بزنم، ناخودآگاه بزاقتان ترشح میکند.

وقتی که مغز شما ظرف بزرگی در جلوی خود میبیند ناخودآگاه تصور میکند که باید بیشتر بخورد. البته نباید به این مکانیزم مغز به شکل منفی نگاه کنیم.

بلکه میتوان با کمی هوشیاری ا ز این مکانیزم در جهت رسیدن به هدفمان که تغییر عادتی قدیمی یا ایجاد عادتی جدید است استفاده کنیم.

نکته دیگری که باید در خصوص چگونگی عملکرد مغزمان بدانیم این است که وظیفه مغز صرفه جویی و حفظ شرایط موجود است.

او وقتی تغییری را که شما مایلید ایجاد کنید بسیار بزرگ و انرژی بر میبیند بلافاصله دستور توقف میدهد. اعلام میکند شرایط موجود را حفظ کن و به تغییر نیندیش.

نظافت ۵ دقیقه ای

مارلا سیلی که خود را بانوی پرنده در آمریکا مینامید توانست با ابداع شیوه ای در بین خانمهای آمریکایی آنهایی را که در نظافت منزل تنبلی میکردند و به همین دلیل مشکلاتی با همسرشان داشتند را نجات دهد. بانوی پرنده در واقع تمثیلی از زن خانه داریست که با بالهایش در خانه پرواز میکند و پاکیزگی را به ارمغان می آورد.

خانمهای اهل اهمال کاری وقتی صبح از خواب بیدار میشدند با انبوهی از کارهای انجام نشده مواجه بودند. ظرفهای نشسته از ناهار و شام روز قبل، شیشه های غبار گرفته، دستشویی و حمام کثیف، اتاق خواب نامرتب، لباسهای شسته نشده و چندین و چند کار دیگر که مغز به دلیل  ماهیت صرفه جویانه اش وقتی اینهمه کار را باهم میبیند دستور توقف میدهد و میگوید حفظ شرایط موجود بسیار بهتر از ایجاد تغییرات بزرگ و طاقت فرساست. برای همین شب یک جروبحث کوچک با شوهرت انجام بده ، بسیار راحت تر از انجام این همه کار است.

مارلا سیلی به خوبی از این گفتگوی درونی آگاه بود برای همین توانست با ارائه راهکاری گفت و گوی درونی را به سمتی ببرد که آنها را وادارد برای نظافت خانه از جا بلند شوند. ابتکار او این بود:

ساعتتان را فقط و فقط برای ۵ دقیقه تنظیم کنید و به سراغ بدترین و کثیف ترین قسمت منزل بروید یعنی جایی که حاضر نیستید به هیچ عنوان مهمانی که با او رودربایستی دارید آنجا را ببیند. حالا زمان سنج را بزنید و فقط همان ۵ دقیقه را به سرعت کار نظافت آنجا را انجام دهید هیچ کاری نباید شمارا در این ۵ دقیقه ای که زمان دارید از کار عقب بیندازد و به محض به صدا در آمدن زنگ اتمام نیز با وجدانی آسوده دست از کار بکشید.

مغز از انجام کار بزرگ و دست نیافتنی نفرت دارد. شما کار را کوچک و سهل الوصول کردین و احتمال اینکه وسوسه شوید و ۵ دقیقه دیگری را نیز تنظیم کند بیش از زمانی است که قرار بود به یکباره کل کار را انجام دهید و نمیدهید.

تغییر عادت را کوچک کنید

حالا که مغز ما به راحتی تحت تاثیر قرار میگیرد بهتر است دست به کار شویم. تغییرات بزرگی را که برایش دشوار جلوه میکند آسان نشان دهیم.

آزمایش کنید و نتایجش را بررسی کنید: اگر رژیم غذایی سخت را بر نمی تابید مدتی فقط ظرف غذا و قاشقی را که با آن غذا میخورید کوچک کنید. بدون اینکه سعی کنید از مقدار وعده ای که میخوردید کم کنید. یا فشاری به خود بیاورید فقط ظرف و قاشق را کوچک کنید.

اگر دوست داشتید به باشگاهی که البته تا منزل شما دور است ولی بسیار مجهز است بروید و ورزش کنید ولی هر بار دوری راه منصرفتان کرده است، بیایید و تغییر را کوچک کنید و جایگزین کوچکی برای باشگاه پیدا کنید شاید روزی ۱۵ دقیقه پیاده روی در پارک نزدیک منزلتان گزینه در دسترس تری باشد.

کنار گذاشتن روزی دو  پاکت سیگار که هرکدام ۲۰ نخ سیگار دارد، به یکباره برایتان کابوسی شده است. ترجیح میدهید بامشکلاتش بسازید تا بخواهید آنرا کنار بگذارید.

پیشنهاد میکنم که پاکتهای سیگاری تهیه کنید که ۱۰ یا ۱۵ نخ سیگار در خود جای داده است. با اینکار مغز شما که عادت به مصرف روزی دو پاکت سیگار دارد برای خرید پاکت سوم یا چهارم ناخودآگاه مقاومت میکند. اینجاست که شما هم باید با او همراهی کنید و این همراهی بسیار آسانتر از کنار گذاشتن به یکباره و تحمیل تغییری بسیار بزرگ است.

اگر این مطلب را مفید دانستید با دوستانتان به اشتراک بگذارید

درباره نویسنده

عباس علیپور هستم مدرس مهارت و تکنیک‌های شخصیت شناسی و ارتباط موثر از مجموعه مثبت زندگی، جایی که تلاش میکنیم زندگی مثبت‌تر و موثرتر از دیروز برای خودمان و اطرافیانمان رقم بزنیم.

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برای دانلود رایگان کتاب
"کلید تغییر عادات" فرم زیر را پر کنید: